مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و تألیف کتاب‌های درسی ابتدایی و متوسطه نظری سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی، با تأکید بر ظرفیت‌های ارزشمند مدارس دولتی برای اجرای زیست‌بوم جدید برنامه درسی، توانمندسازی مدارس، انعطاف‌پذیری متناسب با شرایط بومی و تبادل تجربه میان مجریان را از الزامات تحقق اهداف این رویکرد دانست.
به گزارش روابط عمومی و امور بین‌الملل سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی؛ سیدمهدی باقریان، مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و تألیف کتاب‌های درسی ابتدایی و متوسطه نظری سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی، در نشست هم‌اندیشی مجریان زیست‌بوم جدید برنامه درسی استان اردبیل، با تشریح مبانی و الزامات اجرای این رویکرد اظهار کرد: زیست‌بوم جدید برنامه درسی حاصل چندین سال تلاش کارشناسی و بهره‌گیری از تجربه‌های گروه‌های درسی و متخصصان حوزه تعلیم‌وتربیت است که با هدف بازنگری در محتوای آموزشی، تقویت شایستگی‌های پایه و عمومی دانش‌آموزان و ارتقای مهارت‌های موردنیاز آنان طراحی شده است.
مدرسه؛ فراتر از کلاس درس
باقریان با تأکید بر ضرورت بازتعریف نقش مدرسه در فرایندهای آموزشی و تربیتی افزود: در زیست‌بوم جدید برنامه درسی، مدرسه صرفاً به کلاس درس محدود نمی‌شود، بلکه همه ارکان، فعالیت‌ها و مناسبات مدرسه در فرایند تربیت نقش دارند و باید متناسب با مأموریت تربیتی خود عمل کنند. بر همین اساس، سازوکارهای مربوط به تقسیم زمان اجرای برنامه درسی، فعالیت‌های مدرسه‌ای و مناسبات درون مدرسه نیز مورد بازطراحی قرار گرفته است.
وی با اشاره به پذیرش رسمی و قانونی کلیت این طرح در شورای عالی آموزش‌وپرورش، فراهم‌کردن زمینه اجرای مؤثر آن را از الزامات تحقق اهداف برنامه درسی دانست.
ظرفیت مدارس دولتی، پشتوانه اجرای زیست‌بوم جدید برنامه درسی
مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و تألیف کتاب‌های درسی ابتدایی و متوسطه نظری سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی با اشاره به توانمندی‌های مدارس دولتی تصریح کرد: این مدارس ظرفیت‌های ارزشمندی دارند که با اصلاح سازوکارها و فراهم‌کردن زمینه مناسب، می‌توان از آن‌ها برای ارتقای کیفیت خدمات آموزشی و تربیتی بهره گرفت. زیست‌بوم جدید برنامه درسی نیز با هدف تقویت توانمندی مدارس و فراهم‌کردن زمینه استفاده مؤثرتر از ظرفیت‌های آن‌ها طراحی شده است.
باقریان انعطاف‌پذیری در اجرای برنامه درسی متناسب با شرایط بومی، امکانات و تفاوت‌های مدارس را از اصول اساسی این رویکرد برشمرد و تأکید کرد: اجرای این برنامه با رویکرد همراهی، پشتیبانی و توانمندسازی مدارس دنبال می‌شود و هدف آن مچ‌گیری یا بازخواست مدیران و عوامل اجرایی نیست؛ بلکه مدارس باید در مسیری مشترک، تجربه‌های خود را به اشتراک بگذارند و از ظرفیت‌های یکدیگر برای اجرای مؤثرتر برنامه درسی بهره بگیرند.
الگوسازی برای گسترش تجربه‌های موفق
وی با اشاره به ضرورت طی مسیر برای تحقق کامل اهداف زیست‌بوم جدید برنامه درسی در دوره ابتدایی خاطرنشان کرد: مرحله الگوسازی باید به‌گونه‌ای پیش برود که تجربه‌های حاصل از اجرای برنامه قابلیت انتقال به سایر مدارس را داشته باشد و زمینه اجرای فراگیر این رویکرد در سال‌های آینده فراهم شود.
باقریان همچنین از راهبران و مدیران مدارس خواست مستندسازی فعالیت‌ها و تجربه‌های اجرایی را جدی بگیرند و به‌جای تمرکز صرف بر گزارش‌دهی اداری، زمینه ثبت و ارائه تجربه‌های واقعی مدارس را فراهم کنند؛ تجربه‌هایی که می‌توانند مبنایی برای یادگیری جمعی، اصلاح فرایندها و بهبود شیوه‌های اجرا باشند.
وی توسعه شبکه ارتباطی میان مدارس مجری طرح، تقویت فعالیت‌های مدرسه‌ای و ایجاد سازوکارهای پشتیبانی و تبادل تجربه با همکاری مجموعه مدیریتی استان را از دیگر الزامات پیشبرد این برنامه عنوان کرد.
بازنگری در شیوه‌های تدریس متناسب با رویکردهای تربیتی
مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و تألیف کتاب‌های درسی ابتدایی و متوسطه نظری سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی در بخش دیگری از سخنان خود، بازنگری در شیوه‌های تدریس و پرهیز از غلبه پرسش‌وپاسخ‌های مستقیم و معلم‌محور در کلاس‌های درس را ضروری دانست و بر انطباق بیشتر فرایندهای یاددهی و یادگیری با رویکردهای تربیتی و راهنمای تفصیلی برنامه درسی، به‌ویژه در درس‌هایی همچون ریاضی دوست داشتنی و جهان پیرامون، تأکید کرد.
وی گفت‌وگو، تبادل نظر و بازخوانی مستمر مبانی و روش‌های اجرای برنامه درسی را برای ایجاد درک مشترک میان مجریان ضروری دانست و استمرار این تعاملات را زمینه‌ساز اجرای دقیق‌تر و اثربخش‌تر زیست‌بوم جدید برنامه درسی برشمرد.
باقریان در پایان، ضمن قدردانی از میزبانی استان اردبیل و تلاش راهبران، مدیران مدارس و مجموعه مدیریتی آموزش‌وپرورش استان، تعامل، هم‌افزایی، تبادل تجربه و همراهی مستمر را از عوامل مؤثر در اجرای موفق این رویکرد دانست.