معاون وزیر و رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی با تأکید بر ضرورت بازتعریف بایستههای نظام تعلیم و تربیت در شرایط امروز، گفت: برای ایفای نقش مؤثر نظام تعلیم و تربیت در شرایط کنونی، ابتدا باید شناخت دقیقی از وضعیت موجود و اقتضائات دوران مقاومت داشته باشیم و بایستههای تربیتی متناسب با این شرایط را بازتعریف کنیم.
به گزارش روابط عمومی و امور بینالملل سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی، حجتالاسلام والمسلمین دکتر علی لطیفی، معاون وزیر و رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی، در نشست اندیشهورزی آموزش و پرورش، مقاومت امروز، تمدن فردا اندیشکده معنویت و اخلاق؛ گفت: برای ایفای نقش مؤثر نظام تعلیم و تربیت در شرایط کنونی، ابتدا باید شناخت دقیقی از وضعیت موجود و اقتضائات دوران مقاومت داشته باشیم و بایستههای تربیتی متناسب با این شرایط را بازتعریف کنیم.
دکتر لطیفی در ادامه، تصریح کرد: شکلگیری ظرفیتهای عمیق تربیتی، فرآیندی زمانبر است و بخشی از عقبماندگیها نیز به برداشتهای نادرست از مفهوم تربیت سیاسی و برخی ملاحظات و محافظهکاریها در این حوزه بازمیگردد.
ضرورت بازخوانی نقش آموزش و پرورش در شرایط جدید
رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی با تأکید بر اینکه هنوز نمیتوان از ورود به دوران پس از جنگ سخن گفت، اظهار داشت: آنچه امروز با آن مواجه هستیم، مرحلهای از تقابل عمیق با نظام سلطه است که ابعاد آن فراتر از یک رویارویی نظامی بوده و نیازمند بازنگری در رویکردهای تربیتی کشور است.
وی با اشاره به گسترش جنگهای ترکیبی و شناختی افزود: در این نوع از جنگ، همه اقشار جامعه، از دانشآموزان تا خانوادهها و مسئولان، مخاطب هستند و همین مسئله مسئولیت نظام تعلیم و تربیت را در ارتقای قدرت تحلیل، شناخت و مسئولیتپذیری نسل آینده دوچندان میکند.
فرصتی ارزشمند برای تقویت فرایندهای تربیتی
دکتر لطیفی با اشاره به ظرفیتهای ایجادشده در پی تحولات اخیر، خاطرنشان کرد: رخدادهای واقعی، گاه تأثیری عمیقتر از آموزشهای رسمی دارند و امروز علاقه و آمادگی دانشآموزان برای گفتوگو درباره مسائل مهم اجتماعی، تاریخی و هویتی، فرصتی ارزشمند برای تقویت فرایندهای تربیتی است که نباید از آن غفلت کرد.
وی همچنین حضور و نقشآفرینی زنان در تحولات اخیر را از ظرفیتهای مهم جامعه ایران دانست و بر ضرورت توجه به این ظرفیت در برنامهریزیهای تربیتی تأکید کرد.
برنامههای تربیتی باید متناسب با تنوع مخاطبان طراحی شوند
رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی با اشاره به مطالعات انجامشده در این سازمان درباره نگرشها و برداشتهای دانشآموزان، اظهار داشت: جامعه مخاطبان آموزش و پرورش از نظر ذهنی، شناختی و ادراکی یکدست نیست و طراحی برنامههای تربیتی باید متناسب با این تنوع صورت گیرد.
وی افزود: یکی از چالشهای موجود آن است که بسیاری از برنامهها، کتابهای درسی و فعالیتهای آموزشی برای یک نوع مخاطب طراحی شدهاند، در حالی که اثربخشی نظام تعلیم و تربیت مستلزم شناخت دقیق گروههای مختلف دانشآموزی و پاسخگویی متناسب با نیازهای آنان است.
بهرهگیری از ظرفیت معلمان خلاق و دغدغهمند
دکتر لطیفی با تأکید بر ضرورت استفاده از توانمندی معلمان، گفت: در بدنه آموزش و پرورش، معلمان دغدغهمند و خلاق بسیاری حضور دارند که با طراحی موقعیتهای یادگیری مؤثر، مفاهیم ارزشمند انسانی و اجتماعی را به شکلی عمیق به دانشآموزان منتقل میکنند و باید از ظرفیت آنان در سیاستگذاریها و برنامههای تربیتی بهره گرفت.
مسئولیتپذیری و هویت مستقل، دو رکن تربیت نسل آینده
رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی در بخش پایانی سخنان خود، با استناد به اندیشههای تربیتی رهبر معظم انقلاب، مسئولیتپذیری را از مهمترین ویژگیهای نسل آینده برشمرد و اظهار داشت: اگر به دنبال تربیت نسلی تمدنساز هستیم، باید روحیه تعهد، مسئولیتپذیری، مشارکت اجتماعی و احساس مسئولیت نسبت به سرنوشت جامعه را در دانشآموزان تقویت کنیم.
وی همچنین هویت مستقل ملی و دینی را نخستین نیاز نسل آینده دانست و تأکید کرد: تحقق تمدن نوین ایرانی ـ اسلامی در گرو تربیت دانشآموزانی است که دارای ایمان، هویت مستقل، قدرت اندیشه، روحیه مسئولیتپذیری و توانایی تصمیمگیری مستقل باشند و بتوانند در عرصههای مختلف اجتماعی، فرهنگی و علمی نقشآفرینی مؤثر داشته باشند.