معاون وزير و رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی با تأکید بر ضرورت انعطاف در اجرای برنامه درسی گفت: مدرسه و معلم باید بتوانند با توجه به شرایط بومی، نیازهای دانشآموزان و اقتضائات محیط یادگیری، از ظرفیتهای مختلف برای تحقق انتظارات عملکردی استفاده کنند و برنامه درسی را از حالت یکسان و ثابت برای همه مدارس، خارج سازند.
به گزارش روابطعمومی و امور بینالملل سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی، حجتالاسلام دكتر علی لطیفی، معاون وزير و رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی، در ادامه نشست «زیستبوم جدید برنامه درسی دوره اول ابتدایی» ویژه معاونان آموزش ابتدايی اداراتكل آموزش وپرورش استانها در اصفهان، با اشاره به ضرورت توجه به انعطاف در اجرای برنامه درسی اظهار داشت: همه فعالیتهای پیشبینیشده الزاماً برای تحقق اهداف آموزشی در همه مدارس و برای همه دانشآموزان مناسب نیست و باید این امکان وجود داشته باشد که متناسب با بوم و نیاز مخاطب، فعالیتهای یادگیری مناسبتری انتخاب و اجرا شود.
وی افزود: انعطاف در برنامه درسی به این معناست که مدرسه بتواند با رعایت راهنمای برنامه درسی، اهداف و انتظارات عملکردی، در برخی موارد از بخشی از فعالیتها صرفنظر کرده و فعالیت یادگیری دیگری را جایگزین کند، همچنین معلم میتواند متناسب با نیاز دانشآموزان، زمان پرداختن به هر واحد یادگیری یا عنوان درسی را تنظیم کند.
لطیفی با بیان اینکه یک جدول بودجهبندی سالانه واحد و یکسان برای همه مدارس کشور را رویکرد مناسبی نمیدانیم، تصریح کرد: شرایط مدارس، مناطق و دانشآموزان با یکدیگر متفاوت است و این تفاوتها باید در برنامهریزی آموزشی مورد توجه قرار گیرد، برای مثال در یک مدرسه واقع در منطقه دوزبانه ممکن است با تشخیص استان و منطقه، در هفتههای ابتدایی سال تحصیلی تمرکز بیشتری بر دانشآموزان دوزبانه و آمادهسازی آنان برای ورود به فرایند آموزش رسمی صورت گیرد.
انعطاف؛ فرصتی برای بومیسازی یادگیری
رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی ادامه داد: انعطاف در اجرای برنامه درسی به این معناست که روشهای مختلفی میتوانند به تحقق انتظارات عملکردی منجر شوند و تحقق این انتظارات لزوماً محدود به یک کتاب یا یک فعالیت مشخص نیست، بنابراین معلم و مدرسه باید بتوانند با توجه به شرایط خود، از ظرفیتهای موجود برای طراحی موقعیتهای یادگیری مناسب استفاده کنند.
وی با اشاره به کارگاههای برگزارشده برای رهبران برنامه درسی و رؤسای ادارات دوره اول ابتدايی اداراتكل آموزش و پرورش استانها گفت: تغییر فعالیتهای یادگیری نباید صرفاً بر اساس سلیقه فردی انجام شود، بلکه باید دلایل آموزشی و بومی مشخصی داشته باشد، برای نمونه ممکن است یک موقعیت یادگیری با فضای فرهنگی، جغرافیایی یا اجتماعی یک منطقه سازگار نباشد و معلم بتواند متناسب با شرایط دانشآموزان، موقعیت دیگری را طراحی کند که همان هدف آموزشی را دنبال کند.
خلاقیت معلم؛ در چارچوب انتظارات عملکردی
رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی تأکید کرد: یکی از انتظارات ما از رهبران برنامه درسی این است که این رویکرد را در مدارس دنبال کنند و در جریان نظارت نیز توجه داشته باشند که اگر معلمی فعالیتی از کتاب را تغییر داده است، این تغییر باید در راستای تحقق انتظارات عملکردی و با هدف بهبود فرایند یادگیری انجام شده باشد.
وی خاطرنشان کرد: در شرایط فعلی، دامنه این تغییرات در سطح موقعیتهای یادگیری و فعالیتهای یادگیری تعریف شده است و انتظار داریم معلمان در همین سطح، زمینه ابتکار و خلاقیت را در کلاس درس فراهم کنند تا برنامه درسی بتواند متناسب با نیازهای واقعی دانشآموزان و شرایط هر مدرسه اجرا شود.